Kuzey Teve

betnis giriş
betnis
yakabet giriş

HDP’li Çepni “Çaydan geçinen bir buçuk milyon insan mağduriyet yaşıyor”

HDP’li Çepni “Çaydan geçinen bir buçuk milyon insan mağduriyet yaşıyor”
574 views
08 Nisan 2022 - 10:27
Spread the love

HDP İzmir Milletvekili ve Çevre Komisyonu Üyesi Murat ÇEPNİ gübreye yapılan zamları ve çay üreticilerinin yaşadığı sorunları TBMM gündemine getirdi.

“ÇAYDAN GEÇİNEN BİR BUÇUK MİLYON İNSAN MAĞDURİYET YAŞIYOR”

 

GENÇAĞA KARAFAZLI-

RİZE-Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) nin hazırlayıp TBMM sunduğu çay kanunu taslağının AKP ve MHP milletvekillerinin oylarıyla edilmesinin yankıları devam ederken bu kez HDP ‘de çay üreticilerinin sorunlarıyla ilgili TBMM bir önerge verdi.

210 bin çay üreticisinin; gübre, mazota, elektrik fiyatlarındaki fahiş artışlar nedeniyle büyük mağduriyetler yaşadığını Çaykurun uyguladığı kota ve kontenjan nedeniyle 210 bin çay üreticisinin mağdur edildiğini kaydeden HDP İzmir Milletvekili Murat Çepni, 2022 yılı yaş çay kampanyası öncesi 210 bin çay üreticisinin sorunlarıyla ilgili TBMM verdiği yazılı önerge ile Tarım ve Orman Bakanı Vahit KİRİŞÇİ tarafından yazılı olarak cevaplamasını istedi.

Çepni “Doğu Karadeniz Bölgesinde, 182 bin aile, 787 bin dekar alan üzerinde yapılan çay üretim ile dolaylı olarak 1,5 milyon insan geçimini sağlamaktadır.

Çay üreticileri; gübre fiyatlarından, mazota, elektrikten, çaylıkların bakımına, temizlenmesine, tarımsal ilaçların kullanımından, çay toplama bedeline kadar birçok tarımsal girdi fiyatlarında yaşanan fahiş artışlar nedeniyle büyük mağduriyetler yaşamaktadır.

RTE Üniversitesi Çay İhtisaslaşma Koordinatörlüğü’nün, Çay Yetiştiriciliğinde Gübreleme adlı yayınına göre, çay bahçelerinde en çok 25-5-10 (N P K) kompoze gübre kullanılmaktadır.  Dekara 70 kilogram gübre verilmesi önerilmektedir.  Ayrıca çay topraklarının ihtiyacına göre dekar başına 3-4 ton (3-4 yılda bir) çiftlik gübresi verilebilmektedir.  Birinci gübrelemenin Mart-Nisan aylarında, ikinci gübrelemenin ilk hasattan sonra, üçüncü gübrelemenin ise 2. hasattan sonra yapılması tavsiye edilmektedir.

Türkiye Tarım Kredi Kooperatifleri, geçen yıl 3.500 TL’den satılan çay gübresini bu yıl (14 Şubat 2022) çay gübresini 7 bin 500 TL’den satılacağını bildirmiştir. Geçen yıla oranla gübrenin fiyatı 3 kat artmış bu duruma üreticiler tepki göstermiştir.

Birçok çay üreticisi artan gübre fiyatları nedeniyle çay bahçelerine gübre vuramayacağını bu durumda 2.sürgünden sonraki sürgünlerde çayın verimi ve kalitesini tamamen düşeceğini söylemişlerdir.

 “ÇAYKUR KOTA KONTENJAN UYGULUYOR ÜRETİCİ ÇAYINI YARI FİYATA ÖZELE VERİYOR”

Girdilerin artışına karşı, çay alım fiyatı maliyetleri karşılamamaktadır. ÇAYKUR’un uyguladığı kota ve kontenjan nedeniyle çay üreticileri, çaylarını belirlenen taban fiyatın çok altında, özel şirketlere satmak zorunda kalmaktadır.

Üreticiler, kota ve kontenjanın kalkması, tüm yaş çay alımının ÇAYKUR tarafından yapılması talebinde bulunmaktadırlar. ÇAYKUR ise son dört yıldır üst üste zarar etmesiyle tartışılan bir kurum haline gelmiştir. 2019 yılında 635.092.521,33 TL, 2020 yılında 547.247.289,94 TL, 2021 yılında ise 503. 840.000 TL zarar etmiştir.

Bütün bunların yanı sıra çaykur pazarlayamadığı tonlarca çayını özel sektör firmalarına maliyetine satmış bugün çaykurun depolarında özel sektör firmalarına ait tonlarca çayı barındırılırken kendi çayını yağmurda muşamba altına nemlenmesine çayın kalitesinin düşmesine sebebiyet vermektedir. Bu durum ayrıca çaykurun kalite ve marka değerine vurulmuş en büyük darbedir.

Çay girdilerinde fahiş fiyat artışları, desteklerin yetersizliği ve siyasal iktidarın bütüncül bir çay politikasının olmaması nedeniyle çay üreticilerin mağduriyetleri giderilmemektedir.” Dedi.

Çepni, Tarım ve Orman Bakanı Vahit KİRİŞÇİ tarafından yazılı olarak cevaplamasını istediği soruları ise şu şekilde sıraladı:

1- Çay üreticilerinin mağduriyetlerinin giderilmesi için gübre fiyatlarında düzenleme yapacak mısınız?

2- Gübre kullanamayan üreticilerin ürettiği çayda veriminin ve kalitesinin düşmemesi için ne gibi tedbirler alacaksınız?

3- Girdilerdeki fahiş fiyat artışına göre tarımsal desteklerde düzenleme yapacak mısınız?

4- Son beş yılda çay üreticilerine ne kadar gübre desteği verilmiştir? Kaç üretici bu destekten yararlanmıştır?

5- Kota ve kontenjan miktarları hangi ölçütlere göre belirlenmektedir? Çay üreticilerinin talebi olan çay alımında kota ve kontenjanın kalkması için çalışmalarınız olacak mıdır?

6- Üreticilerin taban fiyat altında özel şirketlere çaylarını satmak zorunda kalmamaları için ne gibi tedbirler alacaksınız? Özel sektöre ürünlerini satmak zorunda kalan üreticilerin zararlarını gidermek için çalışmalarınız olacak mıdır?

7- ÇAYKUR’u üreticiden yana faaliyet yürüten ve kar eden bir kurum haline gelmesi için ne gibi çalışmalarınız olacaktır? Kurumu milyonlarca TL zarara sokan yöneticiler için soruşturma açılacak mıdır?

8- ÇAYKUR özelleştirileceği için zarar etmesine göz yumulduğu iddialar için kamuoyu neden bilgilendirilmemektedir? Hükümetinizin ÇAYKUR’u özelleştirecek midir?

PİYASALARDA SON DURUM
  • DOLAR
    -
    -
    -
  • EURO
    -
    -
    -
  • ALTIN
    -
    -
    -
  • BIST 100
    -
    -
    -